Λίγα λόγια γιά το blog...

Ionian Islands: Vision 2020, ή Ιόνια Νησιά: Όραμα 2020. Το ιστολόγιο καλεί εμάς τους Επτανήσιους να οραματιστούμε τα νησιά μας στο τέλος της δεκαετίας. Επιλέχθηκε ο Αγγλικός τίτλος τόσο γιατί επισημαίνει τον ανοικτό χαρακτήρα του πολιτισμού μας όσο και γιατί Vision 2020 στα Αγγλικά σημαίνει και τέλεια όραση. Κάθε Επτανήσιος, ή φίλος των Επτανήσων είναι ευπρόσδεκτος να καταθέσει τις απόψεις του και να συμμετέχει μέσω του ιστολογίου σε διάλογο.


Γιά να διευκολυνθεί ο διάλογος αναρτώνται σε διαφορετικές σελίδες του ιστολογίου αντικείμενα προς συζήτηση τα οποία χαρακτηρίζονται σαν "Θέματα". Γιά κάθε θέμα

αναρτάται ένα εισαγωγικό κείμενο το οποίο προσδιορίζει το αντικείμενο του διαλόγου. Οι αναγνώστες καλούνται να ανταλλάξουν απόψεις και να κάνουν προτάσεις σχετικά με το συγκεκριμένο αντικείμενο. Κατά τακτά χρονικά διαστήματα οι απόψεις και οι προτάσεις των αναγνωστών συνοψίζονται και παρατίθενται στο εισαγωγικό κείμενο.


Τα πρώτα θέματα που τίθενται γιά συζήτηση είναι:

Θέμα 1. Μη ισότιμη αντιμετώπιση των Ιόνιων νησιών από την Ελληνική πολιτεία. Μύθος ή πραγματικότητα;

Θέμα 2. Αυθόρμητη απάντηση στην ερώτηση "Πως θα ήθελες να είναι τα Ιόνια νησιά το 2020;"


Πρόσφατες αναρτήσεις:

[Διάβρωση των Επτανησιακών παραλιών, μία λυπηρή πραγματικότητα; Τι μπορεί να γίνει;]

[Κυβερνητικές επιλογές και Ιόνια: Ο μονόδρομος της απώλειας. Μέρος 3ο]

[Κυβερνητικές επιλογές και Ιόνια: Ο μονόδρομος της απώλειας. Μέρος 2ο]

[Κυβερνητικές επιλογές και Ιόνια: Ο μονόδρομος της απώλειας. Μέρος 1ο]

[Λιμεναρχείο Κέρκυρας: Ιλαροτραγωδία της τοπικής ΝΔ και πρώτο τεστ γιά τον ΣΥΡΙΖΑ]

[Τα Επτάνησα και η προίκιση των απέναντι αστικών κέντρων]

[Ιόνιες σεισμικές δονήσεις]

[Η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων στα δόντια του νεο-Ελληνικού κατεστημένου]

[Χωροταξικό Περιφέρειας Ιονίων Νήσων. Άρθρο Δρ. Γιάννη Βραδή]

[ΙΟΝΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ Επιλογή με παρελθόν, παρόν και μέλλον. Άρθρο Δρ Κ. Καποδίστρια]

[Διάσπαση του δήμου Κέρκυρας: Βελτίωση της ζωής των πολιτών ή Ευνουχισμός των Επτανήσων;]

[Το Επτανησιακό προφίλ του ΣΥΡΙΖΑ: Η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων είναι τεχνητό κατασκεύασμα και προτείνεται να διασπαστεί]

[ΑΙΡΕΤΟΙ ΞΥΠΝΗΣΤΕ!]

[Επτανησιακός χωροταξικός σχεδιασμός]

[Ομιλία Γιάννη Βραδή γιά την παιδεία και τον πολιτισμό στο προσυνέδριο Β. Ιονίου των Ανεξάρτητων Ελλήνων στην Κέρκυρα, 17/02/13]

[Οι Επτανήσιοι πρέπει δυναμικά να απαιτήσουμε ίση μεταχείριση με τους υπόλοιπους Έλληνες]

[Το πανεπιστήμιο της Ινσουλάρια και η πολιτιστική καταστροφή της]

[Γιατί φαίνεται απαξιωτική η στάση της Ελλάδας απέναντι στα Επτάνησα;]

[Το βασίλειο της Μαλάκουα και το πανεπιστήμιο της πόλης της Ντορμίρης]

[Δίκτυο Λιμένων Δυτικής Ελλάδας και ο ευνουχισμός της Κέρκυρας]

[Καλούδης: Συγκοινωνιακές Υποδομές Ιονίων Νήσων: Να συζητηθούν στο Περιφερειακό]

[Η Καταλωνία απαιτεί ανεξαρτησία από την Ισπανία, ανοίγονται οι ασκοί του Αιόλου;]

[Για ποιον θα μιλήσω σήμερα;]

[Νησιωτικότητα και Επτανησιακή συνείδηση]

[Τι ακριβώς σημαίνει Επτανησιακή και Ιονική ταυτότητα;]

[Επιστολή στον Υπ. Οικονομικών (Υποβάθμιση Επτανήσων)]

[Ιόνια Αμφισβήτηση]

[Ο Οίκος Ενοχής]

[Επτάνησα και Ελλάδα, τι συμβαίνει;]

[Ο πληθυσμός της Κέρκυρας ίσως να είναι σημαντικά μεγαλύτερος από αυτόν που ανακοινώθηκε μετά την απογραφή του 2011]

[Το μέλλον του Ιονίου Πανεπιστημίου και του ΤΕΙ Ιονίων Νήσων]

[Διάσωση του Ιονίου Πανεπιστημίου και του ΤΕΙ Ιονίων Νήσων]


Τετάρτη, 26 Φεβρουαρίου 2014

Τα Επτάνησα και η προίκιση των απέναντι αστικών κέντρων.


Η πρόθεση της κυβέρνησης να προχωρήσει στην υπαγωγή των δημοσίων υπηρεσιών τουρισμού των Ιονίων νήσων σε Περιφερειακή Υπηρεσία Τουρισμού με έδρα την Πάτρα δεν αποτελεί έκπληξη, είναι ένα ακόμη βήμα στο πρόγραμμα προικοδότησης των δύο απέναντι μεγαλύτερων στεριανών αστικών κέντρων. Ο λόγος βέβαια που η μεταφορά των συγκεκριμένων αρμοδιοτήτων ηχηρά προκαλεί την γενική αντίδραση είναι η οφθαλμοφανής απουσία λογικής στήριξης του εγχειρήματος. 

Το μέλλον της Περιφέρειας Ιόνιων Νήσων προδιαγράφεται σαφώς στο σχετικό προικοσύμφωνο το οποίο υπερψηφίστηκε και από βουλευτές των Επτανήσων. Στην σελίδα 84 του ΕΣΠΑ 2007-2013 μεταξύ άλλων αναφέρεται ότι: «…Τέλος, το σημαντικό αστικό κέντρο της Πάτρας που αποτελεί και πύλη της χώρας προς τα δυτικά, θα αποτελέσει προωθητικό κέντρο της αναπτυξιακής διαδικασίας και την αιχμή του αστικού συστήματος της χωρικής ενότητας*». Συμπληρωματικά, αλλά ανταγωνιστικά ως προς την Πάτρα, το ρυθμιστικό σχέδιο Ιωαννίνων προβλέπει την υπαγωγή της Κέρκυρας στην "Αστική Ζώνη Ιωαννίνων" κάτι το οποίο συνδέεται με τις προσπάθειες της κυβέρνησης γιά μερική διοικητική εξάρτηση της Κέρκυρας τόσο από τα Ιωάννινα, όσο και από το επίνειο των, την Ηγουμενίτσα. Γιά να επιτευχθούν τα παραπάνω, με κατάλληλο "χειρισμό" των δεδομένων, η πόλη της Κέρκυρας δεν αξιολογήθηκε στο ΕΣΠΑ ως πρωτεύων, αλλά ως δευτερεύων πόλος ανάπτυξης. 

Στην ευρύτερη λοιπόν περιοχή της δυτικής Ελλάδας διαφαίνεται μία προσπάθεια διανομής των Επτανησιακών ιματίων μεταξύ των δύο μεγαλύτερων στεριανών αστικών πόλων, της Πάτρας και των Ιωαννίνων. Γιά ποιό όμως λόγο οι κυβερνήσεις κόπτονται γιά την προίκιση των δύο αυτών αστικών κέντρων, αντιβαίνοντας τις πρόνοιες του Ελληνικού συντάγματος και της συνθήκης της Λισσαβώνας περί ενίσχυσης των νησιωτικών περιοχών; Εκατό χρόνια μετά την διάλυση του συστήματος παιδείας των Επτανήσων και την κατάργηση της Ιονίου Ακαδημίας από την τότε Ελληνική κυβέρνηση, δηλαδή εν έτει 1964, ιδρύθηκαν δύο πανεπιστήμια στην δυτική Ελλάδα, ένα στην Πάτρα και ένα στα Ιωάννινα. Η παραπάνω πράξη, η οποία παίχτηκε στα ερείπια της βομβαρδισμένης από τους Ναζί Κέρκυρας και των κτυπημένων από τον Εγκέλαδο Κεφαλονιάς και Ζακύνθου, προσδιόρισε την μεταφορά του περιφερειακού κέντρου βάρους από τα Επτάνησα στην απέναντι στεριά και σφράγισε την προσπάθεια των κυβερνήσεων γιά επικυριαρχία της Πάτρας και των Ιωαννίνων στην δυτική Ελλάδα. Η οικονομική και πληθυσμιακή ανάπτυξη όμως μίας πόλης γιά να είναι βιώσιμη δεν μπορεί να βασιστεί μόνο σε κυβερνητικές επιλογές, αλλά απαιτoύνται και εγγενή χαρακτηριστικά τα οποία θα στηρίξουν αυτή τη βιωσιμότητα. Στην περίπτωση των δύο παραπάνω αστικών κέντρων τα εγγενή αυτά χαρακτηριστικά φαίνεται ότι απουσιάζουν και η πληθυσμιακή ανάπτυξη αποτελεί όχι το αποτέλεσμα, αλλά τη γενεσιουργό αιτία μίας φαινόμενης ανάπτυξης. 

Τα μεγάλα αστικά κέντρα δημιουργούνται σε εκτεταμένες γεωργικές περιοχές που παραδοσιακά μπορούν να στηρίξουν μεγάλους πληθυσμούς, σε σταυροδρόμια σημαντικών οδικών και πλωτών αρτηριών, σε λιμάνια που βρίσκονται επάνω σε σημαντικές θαλάσσιες οδούς ή εξυπηρετούν εκτεταμένη ενδοχώρα και στην πιό σύγχρονη εποχή σε περιοχές με έντονη δραστηριότητα του τριτογενούς τομέα. Η παραπέρα εξέλιξη αυτών των αστικών κέντρων εξαρτάται από την ικανότητα προσαρμογής των στις συνεχώς μεταβαλλόμενες συνθήκες του περιβάλλοντος των. 

Η Πάτρα, ένα αστικό κέντρο συμπιεσμένο μεταξύ ορέων και θάλασσας χωρίς σημαντική ενδοχώρα, παραδοσιακά σημαντικό λιμάνι στην διαδρομή Αθήνα - Δυτική Ευρώπη, σήμερα χάνει τον ρόλο της τόσο λόγω του ανταγωνισμού της Ηγουμενίτσας όσο και της επικείμενης ενίσχυσης της σημασίας της οδικής και σιδηροδρομικής διαδρομής μέσω των δυτικών Βαλκανίων. Η αποβιομηχάνιση της πόλης και η διαρκής συρρίκνωση των δραστηριοτήτων του λιμένα της αποτελούν αποτέλεσματα της παραπάνω εξέλιξης. 

Τα Ιωάννινα, ένα αστικό κέντρο εγκλωβισμένο σε μία ορεινή περιοχή χωρίς παραγωγική ενδοχώρα, κέντρο της φτωχότερης περιφέρειας της Ευρώπης, παρά φύση πασχίζουν μέσω της Εγνατίας να προβάλλουν τον εαυτό τους στον θαλάσσιο χώρο του Ιονίου. Η ανάπτυξη της πόλης πυροδοτούμενη από την παρουσία του πανεπιστημίου και των τριτοβάθμιων υπηρεσιών υγείας στηρίζεται στην απογύμνωση της ραγδαία συρρικνούμενης υπαίθρου καθιστώντας την σημασία των Ιωαννίνων σαφώς τοπικού και όχι υπερτοπικού χαρακτήρα και την παραπέρα ανάπτυξη των προβληματική. 

Η μακρά παρουσία των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων στα παραπάνω δύο αστικά κέντρα θα μπορούσαν να είχαν δημιουργήσει μία σημαντική δυναμική στον δευτερογενή και τριτογενή τομέα εάν υπήρχε η διασύνδεση εκπαίδευσης και έρευνας με την παραγωγή, κάτι το οποίο όμως δεν έχει επιτευχθεί ικανοποιητικά γενικώτερα στον Ελληνικό χώρο. 

Καθώς λοιπόν το μέλλον των δύο παραπάνω αστικών κέντρων - πηγών σημαντικού αριθμού ψήφων δεν διαγράφεται ευοίωνο ιδιαίτερα στην μεταμνημονιακή Ελλάδα της σαρκοβόρου οικονομίας, οι κυβερνήσεις αντί να προχωρήσουν σε ένα ρεαλιστικό σχεδιασμό ευημερίας γιά τις παραπάνω πόλεις ακολουθούν την εύκολη οδό προσπαθώντας να τις προικοδοτήσουν με τα πολιτισμικά "ασύμβατα", αλλά οικονομικά επωφελή Επτάνησα. Γιά να μετατραπούν όμως τα τουριστικά και από ότι φαίνεται ενεργειακά πλούσια Επτάνησα από διοικητική, πολιτισμική και οικονομική οντότητα σε προίκα θα πρέπει να αποδομηθούν και η περιφερειακή διοίκηση των να απογυμνωθεί από την δυνατότητα χάραξης οποιασδήποτε πολιτικής, κάτι που επιτυγχάνεται με την μεταφορά των επί μέρους κέντρων λήψης αποφάσεων στην Πάτρα και στα Γιάννενα.    

Οι πολιτικές των κυβερνήσεων σε σχέση με τα Επτάνησα από την εποχή της ένωσης μέχρι σήμερα είναι σαφώς δυσμενείς, αλλά η επιχειρούμενη και καλυμένη κάτω από τον μνημονιακό ψευδομανδύα επίθεση που δέχονται τα Επτάνησα κατά τα τελευταία χρόνια είναι πλέον προκλητική. Δεν πρέπει να διαφεύγει από την προσοχή όλων ότι η Ηνωμένη Πολιτεία των Ιονίων Νήσων οικειοθελώς απετέλεσε την μία εκ των δύο συνιστωσών του νεο-Ελληνικού κράτους, όπως αυτό αναγνωρίστηκε με τις συνθήκες του Λονδίνου του 1863 και του 1864 και η σημερινή έκφραση αυτής της συνιστώσας, η ΠΙΝ, πρέπει να αντιμετωπίζεται από τις κυβερνήσεις με τον προσήκοντα σεβασμό. Οι ακολουθούμενες κυβερνητικές πολιτικές που βάλλουν κατά των Επτανήσων είναι βαθειά αντεθνικές καθώς βάλλουν ουσιαστικά κατά των θεμελίων αυτού του ίδιου του Ελληνικού κράτους. Είναι πλέον επιτακτική η διαφοροποίηση της τοπικής πολιτικής πραγματικότητας από αυτήν της σκηνής της Αθήνας, η απεξάρτηση από τους κεντρικούς κομματικούς μηχανισμούς και η μεταστροφή της θεώρησης των πολιτών από ένα Αθηνο-κεντρικό σε ένα Επτανησιο-κεντρικό Ελληνικό μοντέλο. 

Γιάννης Βραδής
Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Purdue, ΗΠΑ
Εργαστήριο Πολιτικού και Πολιτισμικού Προβληματισμού
Ιονίων Νήσων Όραμα
http//:ionianislandsvision2020.blogspot.com

* Παραπομπή, σελίδα 84, ΕΣΠΑ 2007-1013.
«Η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων θα εστιάσει στη βελτίωση και διαφοροποίηση του τουριστικού προϊόντος με νέες και εναλλακτικές δυνατότητες προσαρμοσμένες στην τοπική ταυτότητα, σε συνδυασμό με τη διαφοροποίηση και τον αναπροσανατολισμό της οικονομίας του αγροτικού χώρου και τη διεύρυνση της παραγωγικής βάσης του δευτερογενή τομέα. Οριζόντιους στόχους συνιστούν η δημιουργία συνθηκών βιώσιμης διαχείρισης φυσικών και πολιτισμικών πόρων και την αξιοποίησή τους στην ήπια οικονομική δραστηριότητα και η προώθηση συνεργασιών με πόλους ανάπτυξης και λοιπά χωρικά σύνολα (μικρά νησιά, απομονωμένες περιοχές) άλλων περιοχών.

Με δεδομένο τον ιδιαίτερο χαρακτήρα των νησιών θα δοθεί έμφαση τόσο στις μεταξύ τους συνδέσεις, ιδιαίτερα σε σχέση με τις τουριστικές δραστηριότητες, όσο και στις συνδέσεις των νησιών με τον ηπειρωτικό κορμό της χωρικής ενότητας.

Τέλος, το σημαντικό αστικό κέντρο της Πάτρας που αποτελεί και πύλη της χώρας προς τα δυτικά, θα αποτελέσει προωθητικό κέντρο της αναπτυξιακής διαδικασίας και την αιχμή του αστικού συστήματος της χωρικής ενότητας.»

Σάββατο, 1 Φεβρουαρίου 2014

Ιόνιες σεισμικές δονήσεις

Η Κεφαλονιά και η Ιθάκη σείονται και ο λαός τους υποφέρει, οι στιγμές είναι ιερές και με ευλάβεια πρέπει τα γεγονότα να προσεγγίζονται. Κύριος στόχος όλων σε αυτό το στάδιο πρέπει να είναι η παροχή βοήθειας υλικής, αλλά και ψυχολογικής στους υποφέροντες συνανθρώπους.

Η καρδιά της μικρής μας πολιτείας, της Επτανήσου, της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων όπως θεσμικά ονομάζεται,  χτυπάει αυτή τη στιγμή στην Κεφαλονιά. Η συντριπτική πλειοψηφία των Επτανησίων θα συμφωνούσε στό ότι η διοικητική έδρα του τόπου μόνο κατά όνομα πρέπει να βρίσκεται αυτές τις ημέρες στην Κέρκυρα αλλά  κατ'ουσία μέσα στον δοκιμαζόμενο χώρο, στο σειόμενο Ληξούρι. Πολλοί πιστεύουν ότι την άποψη αυτή, δεν συμμερίζεται ή δεν κάνει πράξη η περιφερειακή αρχή με αποτέλεσμα να δημιουργούνται αντιδράσεις και τριβές. Αυτή τη στιγμή είναι υψίστης σημασίας να διατηρηθεί η ψυχραιμία των πολιτών και των διοικούντων και να παραμείνουν όλοι εστιασμένοι στο πραγματικό πρόβλημα, στην έξαρση δηλαδή της σεισμικής δραστηριότητας και στο πως θα διασφαλιστεί η φυσική και ψυχολογική ασφάλεια των πολιτών. Η ισχυρή παρουσία της περιφερειακής διοίκησης στην Κεφαλονιά σίγουρα θα βοηθούσε την επίτευξη του παραπάνω και κάθε πίεση προς την κατεύθυνση αυτή πρέπει να επικροτείται, οι προσπάθειες όμως εξευμενισμού του Εγκέλαδου με θυσία του αποδιοπομπαίου τράγου, που συνήθως είναι η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, δεν φαίνεται να είναι ίσως η αποτελεσματικότερη τακτική. 

Είναι σημαντικό στο νου του κάθε πολίτη να υπάρχει σαφής η διάκριση μεταξύ δύο οντοτήτων, των θεσμών και των υπηρετούντων τους θεσμούς, δηλαδή στην συγκεκριμένη περίπτωση: της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων - της Επτανήσου - του τόπου μας και των εκλεγμένων η διορισμένων διαχειριστών της. Η άσκηση κριτικής στους διαχειριστές, στην περιφερειακή αρχή δηλαδή, αποτελεί υποχρέωση των πολιτών και πόσο μάλλον των εκλεγμένων. Η λεκτική διασύνδεση όμως της κριτικής προς την περιφερειακή αρχή με το όνομα της έδρας της περιφέρειας, την Κέρκυρα δηλαδή, καθώς και η ακόμη και ακούσια χρήση της κριτικής αυτής ως όπλο που επιφέρει τραυματισμό του θεσμού, της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων δηλαδή,  μπορεί να είναι επικίνδυνη. 

Η ενότητα και η συνεργασία μεταξύ των πολιτών, αλλά και των διαχειριστών μίας πολιτείας, βοηθούν ένα λαό να προοδεύσει σε περίοδο ειρήνης, ενώ σε περίοδο κρίσης αποτελούν προαπαιτούμενα γιά την επιτυχή διαχείριση της. Η ανιδιοτελής καθαρότητα της εστίασης στην κρίση, η ανάλυση αυτής, ο σχεδιασμός και η υλοποίηση μέτρων καθώς και η αποφυγή εκτροπής αποτελούν τα μέσα με τα οποία μπορεί ο λαός να διέλθει όσο το δυνατόν αλώβητος, ίσως και κερδισμένος, από την δοκιμασία. 


Γιάννης Βραδής
Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Purdue, ΗΠΑ
Εργαστήριο Πολιτικού και Πολιτισμικού Προβληματισμού Ιονίων Νήσων Όραμα